ประโยชน์ของต้นตีนเป็ด

ยามเข้าสู่ฤดูหนาวในครั้งใด นั่นหมายถึงเวลาที่ต้นตีนเป็ดจะออกดอกผลิบานกันซักที


ด้วยกลิ่นอันมีเอกลักษณ์เฉพาะบุคคลอันเด่น ที่บางคนก็ถูกใจหรือบางบุคคลก็เกลียด หรือแม้กระทั้งแพ้อย่างแรง ทว่ามันกลายเป็นอีกมนต์เสน่ห์หนึ่ง ที่เชิญให้นึกถึงในบรรยากาศหนาวๆแบบงี้ โดยความน่าดึงดูดใจของพรรณไม้ที่คนไม่ใช่น้อยเรียกกันเคยปากว่าต้นตีนเป็ดนั้น มิได้มีเพียงแค่กลิ่นของดอกแค่นั้น แต่แรกเริ่มตีนเป็ดยังมีคุณประโยชน์ทางยา แล้วก็ ยังเป็นพืชที่มีความมงคลอีกประเภทหนึ่งด้วย
ต้นตีนเป็ดมีชื่อด้านวิทยาศาสตร์ว่า Alstonia scholaris แล้วก็ ชื่อทางสากล Devil Tree ส่วนชื่อที่ชาวไทยเรียกนั้น มิได้มีเพียงแต่ชื่อ ตีนเป็ดแค่เพียงหนึ่งเดียว ยังมีชื่อเรียกว่า สัตบรรณ หรือ พญาสัตบรรณ ที่คนประเทศไทยนิยมเรียกอย่างเป็นทางการ
ซึ่งมีลักษณะเป็นไม้ยืนต้นสูง ถูกจัดอยู่ในสกุลโมก มีขนาดลำต้นสูงราว 30-40 เมตร ขณะที่ใบของต้นตีนเป็ดเป็นจำพวกเลี้ยงโดดเดี่ยว ลักษณะเรียบมันลื่น เป็นวงรี ลำต้นถูกหุ้มห่อด้วยกาบไม้หน้าแข็งเป็นเกล็ด รวมทั้งมีแก่นไม้มีลักษณะขาวอมเหลืองให้ผลเป็กฝัก ส่วนดอกนั้นจะออกมาในลักษณะช่อดอกสีขาวอมเหลือง ก้านดอกสีเขียวอ่อน
แม้กระนั้นถึงแม้ว่าดอกที่ออกมาในลักษณะที่มองดูนุ่มนวล แม้กระนั้นกลิ่นของดอกในค่ำคืนนั้น ค่อนข้างจะแรงมากมาย ถ้าผู้ที่เฉยๆกับกลิ่น หรือคิดว่าหอมก็รอดไป แต่ว่ากับผู้ที่รังเกียจกลิ่นนี้ถือว่าเป็นเรื่องที่ทรมาณมากมาย จนกระทั่งขั้นมีลักษณะอาการแพ้ได้ เนื่องจากว่ามีกลิ่นฉุนและก็ขยายเป็นวงกว้าง ยิ่งถ้าเกิดพบลมปะทะเข้าละก็กลิ่นจะฟุ้งกระจายไปทั่วทุกรอบๆ
ผลดี แล้วก็ คุณประโยชน์ทางยา ของต้นตีนเป็ด
ถึงมีจะมีกลิ่นที่ร้ายแรง แต่แรกเริ่มตีนเป็ดเองก็มีสรพพคุณทางยาใช้รักษาในคุณค่าส่วนตัวแบบเดียวกัน อย่างเช่น ใช้ ขับพยาธิ รักษาไข้จับสั่น รักษาอาการติดเชื้อโรคทางไส้ แก้โรคระบบฟุตบาทหายใจเรื้อรัง ทั้งยังยังคงใช้ลดปริมาณน้ำตาลซึ่งอยู่ภายในเลือดได้อีกต่างหาก รวมทั้งใช้รักษาอาการฯลฯ
แก่นไม้ของต้นตีนเป็ดนั้น ออกจะแข็งแรงในระดับหนึ่ง จะสามารถนำไปทำสิ่งของเครื่องใช้ หรือ เครื่องเรือนในบางรายการได้ แม้กระนั้นไม่อาจจะประยุกต์ใช้แทนในงานที่น่าจะจำเป็นต้องไม้เหนือดก ยกตัวอย่างเช่นงานที่ใช้สำหรับในการก่อสร้างได้ เนื่องมาจากแก่นไม้มีความหนาแน่นไม่พอนอกเหนือจากนั้นต้นตีนเป็ดยังนับว่าเป็นพืชที่มีความมงคลชนิดหนึ่งมีความเชื่อกันว่า ต้นตีนเป็ด นั้นฯลฯไม้เชิงเครื่องหมายที่ความน่ายำเกรง เพราะเหตุว่ามีลักษณะกิ่งก้านที่เป็นพุ่มไม้คล้ายกับฉัตร หรือ ฉัตรบรรณ ซึ่งเป็นเครื่องชั้นสูง ก็เลยมีความเป็นมงคล สร้างความรู้สึกเป็นเกียรติ และก็ น่ายกย่องให้กับเจ้าของบ้าน ดังนี้ ต้นตีนเป็ดที่อย่างได้กล่าวไว้ภายในข้างต้นว่ามีอีกชื่อว่า สัตบรรณ หรือ พญาสัตบรรณ โดยคำว่า“สัต” นั้นสื่อความหมายถึงสิ่งที่ดีเลิศ มีคุณงามความดี เมื่อรวมกันระหว่างความน่านับถือ แล้วก็ ความดีเลิศแล้ว ก็เลยเป็นที่น่านับถือแก่ผู้คนที่เข้ามาเยี่ยมฉะนั้นมันก็เลยมักถูกเอามาปลูกไว้ตามจุดต่าง ที่ปฏิบัติการโดยราชการ ยกตัวอย่างเช่นตามสถานที่ราชการหรือแม้กระทั้งตามตามทางรวมทั้งเกาะกลางถนนบางพื้นที่